تحولات اخیر در خاورمیانه نشان از خروج وضعیت از حالت دیپلماتیک و ورود به فاز عملیاتی دارد. دونالد ترامپ اخیراً با تایید اعزام یک «ناوگان عظیم» به سمت ایران، اعلام کرد که ترجیح میدهد درگیری رخ ندهد، اما تمامی تحرکات را زیر نظر دارد. همزمان، شواهد میدانی از جمله استقرار جنگندههای تایفون بریتانیا در قطر و تخلیه سفارتخانههای اروپایی (از جمله اتریش و بریتانیا) در تهران، فرضیه «آرایش جنگی» در منطقه را تقویت کرده است.
استراتژی «لبه پرتگاه» و ناوشکن یواساس روزولت
برخلاف تصور اولیه که اعزام ناوشکن یواساس تئودور روزولت (DDG-80) را تنها یک پیام نمادین برای حمایت از اعتراضات داخلی ایران میدانست، تحلیلگران اکنون آن را قطعهای از یک پازل بزرگتر میبینند.
این ناوشکن کلاس «آرلی برک» که به سیستمهای پیشرفته پرتاب عمودی موشک (تاماهاوک و SM-2/3) مجهز است، هماکنون در منطقه تحت نظر سنتکام مستقر شده تا پوشش دفاعی لازم را برای ناوهای هواپیمابری نظیر «یواساس آبراهام لینکلن» فراهم کند.
مشخصات فنی یواساس روزولت در یک نگاه:
-
سرعت: بیش از ۵۵ کیلومتر بر ساعت
-
تجهیزات: سیستمهای دفاع نزدیک (CIWS)، موشکهای هدایتشونده و بالگردهای ضدزیردریایی MH-60R
-
ظرفیت: ۹۲۰۰ تن با خدمهای بالغ بر ۳۸۰ نفر
کپیبرداری از مدل سرنگونی در ونزوئلا؟
نشریه نشنال اینترست در تحلیلی به قلم «براندون جی. وایخرت»، شباهت عجیبی میان رفتار فعلی ترامپ و وقایع سال گذشته ونزوئلا ترسیم کرده است. در آن برهه، ترامپ ابتدا با اعزام ناوشکنهای کوچک شروع کرد و به تدریج ۲۵ درصد از توان نیروی دریایی آمریکا را در سواحل ونزوئلا مستقر ساخت؛ فرآیندی که در نهایت به عملیات مستقیم و بازداشت نیکلاس مادورو ختم شد.
اکنون نیز ورود قطرهچکانی و مرحلهبندی شده ناوهایی چون روزولت، کارل وینسون و آبراهام لینکلن، نشاندهنده یک تصمیم قطعی برای اقدام است، نه یک مانور تبلیغاتی.
چرا این جابهجاییها «خطرناک» تلقی میشود؟
ناوشکنها معمولاً پیشقراولان جنگ هستند. آنها سپر دفاعی ناوهای هواپیمابر را میسازند و قابلیت حملات دقیق موشکی را فراهم میکنند. طبق ادعای نشنال اینترست، هدف از استقرار روزولت، زمینهسازی برای یک کارزار هوایی طولانیمدت است.
نتیجهگیری تحلیلی: وقتی قطعات پازل نظامی یکی پس از دیگری در جای خود قرار میگیرند و سفارتخانهها فعالیت خود را به حالت تعلیق درمیآورند، یعنی مرحله «ارسال پیام» به پایان رسیده است. هرچند تحلیلگران بر این باورند که این اقدامات لزوماً به معنای تغییر رژیم نیست، اما نشاندهنده وقوع یک درگیری نظامی قریبالوقوع در دوران ریاستجمهوری چهلوهفتم است که تهران، برخلاف ونزوئلا، با چالش سختی برای متوقف کردن آن روبروست.
