طبق اعلام وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی، با اجرای معیارهای جدید پرداخت یارانه، احتمال حذف یارانه برخی زوجهای حقوقبگیر با درآمد بالا وجود دارد. بر اساس این رویکرد تازه، دهکبندی بهتنهایی ملاک پرداخت یا حذف یارانه نخواهد بود و شاخصهایی مانند درآمد واقعی و دارایی خانوار نقش اصلی را در تصمیمگیری ایفا میکند.
به نقل از فرارو، همزمان با انتشار جزئیات این تغییر، وضعیت یارانه خانوارهای حقوقبگیر بهویژه زوجهایی که هر دو نفر درآمد ثابت دارند، به یکی از موضوعات مورد توجه تبدیل شده است. دلیل این حساسیت آن است که با جایگزینی شاخصهای درآمد و دارایی بهجای دهکها، برخی گمانهزنیها درباره «سطح درآمد موثر برای قطع یارانه» شکل گرفته و ابهاماتی درباره نحوه اجرای دقیق این معیارها به وجود آمده است.
کنار گذاشتن دهکبندی بعد از سالها
در سالهای گذشته، پرداخت یارانه عمدتاً بر اساس تقسیم خانوارها به ۱۰ دهک درآمدی انجام میشد و حتی در مقاطعی قطع یارانه دهکهای بالاتر مطرح شد. با این حال، به مرور خطاهای دهکبندی نمایان شد؛ بهطوریکه در برخی موارد، یارانه گروههایی مانند بازنشستگان نیز به اشتباه قطع میشد.
اکنون وزارت کار اعلام کرده این روش کنار گذاشته شده و معیارهای جدید با هدف دقیقتر شدن ارزیابی وضعیت اقتصادی خانوارها و کاهش خطاها جایگزین آن شده است.
معیارهای اصلی حذف یارانه چیست؟
براساس توضیحات مقامهای وزارت رفاه، چند شاخص اصلی در حذف یارانه نقش دارد:
-
سطح درآمد خانوار
-
ارزش ملک مسکونی
-
ارزش خودرو
-
مجموع داراییهای اقتصادی خانوار
طبق اعلام رسمی، افرادی که ملک با ارزش حدود ۵۰ میلیارد تومان یا خودرو با ارزش حدود ۵ میلیارد تومان داشته باشند، از فهرست یارانهبگیران حذف میشوند. همچنین در این بررسی، مجموع درآمد و دارایی همه اعضای خانواده محاسبه میشود و ملاک صرفاً درآمد یک فرد نیست.
سطح درآمدی قطع یارانه هنوز قطعی نشده
در کنار دارایی، «سطح درآمد خانوار» نیز یکی از معیارهای کلیدی در طرح جدید است، اما عدد نهایی درآمدی که منجر به قطع یارانه میشود هنوز اعلام نشده. پیش از این، اعدادی مانند حدود ۳۰ میلیون تومان برای خانوار یکنفره و ۳۶ میلیون تومان برای خانوار دو نفره به عنوان نمونه مطرح شده بود. همزمان با اعلام حداقل حقوق سال آینده، این سوال جدیتر شد که آیا مجموع درآمد برخی زوجهای حقوقبگیر ممکن است به این سطوح نزدیک شود و در نتیجه یارانه آنها قطع شود یا نه.
با این حال، مسئولان تاکید کردهاند که سطوح نهایی درآمدی در قالب آییننامه جدید تعیین و به صورت رسمی اعلام خواهد شد.
چه چیز قطعی است و چه چیز نیست؟
طرح جدید هنوز در مرحله تکمیل آییننامه و اجرای جزئیات قرار دارد؛ بنابراین:
-
قطع یارانه بر اساس حقوق پایه هنوز قطعی نشده است.
-
عدد دقیق سطح درآمدی برای حذف یارانه هنوز اعلام نشده و ممکن است تغییر کند.
-
اما معیارهای مربوط به املاک با ارزش بالا و خودروهای گرانقیمت به عنوان شاخصهای اصلی، بیش از سایر موارد جدیتر و مشخصتر عنوان شدهاند.
به گفته معاون وزیر رفاه، هدف از اجرای این سیاست، حذف حدود ۱۵ درصد از یارانهبگیران و تمرکز بر گروههای پردرآمد و دارای دارایی قابل توجه است.
زوجهای حقوقبگیر درباره یارانه ۱۴۰۵ چه بدانند؟
با تغییر معیارها، تمرکز دولت از دهکبندی به سمت بررسی دقیقتر درآمد و دارایی خانوار رفته است. به همین دلیل، موضوع زوجهای حقوقبگیر مطرح شده؛ زیرا مجموع درآمد خانوار در ارزیابی جدید اهمیت دارد. با این حال، هنوز رقم قطعی درآمدی که موجب قطع یارانه میشود مشخص نیست و تصمیمگیری صرفاً بر پایه حقوق انجام نمیشود، بلکه مجموعهای از شاخصها در نظر گرفته خواهد شد. بنابراین باید منتظر اعلام رسمی آییننامه و جزئیات اجرایی ماند.
