دور سوم مذاکرات ایران و آمریکا روز پنجشنبه در ژنو برگزار میشود؛ آیا «توافق موقت» نزدیک است؟
در آستانه برگزاری دور تازه گفتوگوهای ایران و آمریکا، زمان نشست بعدی بهطور رسمی اعلام شد. «بدر البوسعیدی» وزیر امور خارجه عمان شامگاه یکشنبه در شبکه اجتماعی ایکس خبر داد که مذاکرات دو کشور روز پنجشنبه هفته جاری در ژنو برگزار خواهد شد. عمان در دورههای پیشین این گفتوگوهای غیرمستقیم نقش میانجی را ایفا کرده و انتظار میرود در این مرحله نیز حضور داشته باشد. البوسعیدی همچنین ابراز امیدواری کرد که تلاشها برای برداشتن گامهای مؤثرتر در مسیر نهاییسازی توافق ادامه یابد.
در همین حال، سید عباس عراقچی وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی ایران در گفتوگو با شبکه سیبیاس درباره روند تهیه پیشنویس توافق احتمالی توضیح داد که کار روی متن پیشنهادی همچنان ادامه دارد. او تأکید کرد که هدف، تنظیم پیشنویسی است که منافع و نگرانیهای هر دو طرف را در نظر بگیرد. به گفته عراقچی، چنانچه دیدار پنجشنبه در ژنو برگزار شود، امکان بررسی این عناصر و حرکت به سمت تدوین یک متن قابل قبول وجود دارد و رسیدن به توافقی سریع دور از دسترس نیست.
عراقچی در پاسخ به پرسشی درباره اخذ تأیید نهایی برای پیشنهاد مطرحشده، تصریح کرد که روند مذاکرات و بررسی پیشنویسها دو موضوع جداگانه هستند. وی افزود ایران همزمان با ادامه مذاکرات، روی چارچوبها و مفاد یک توافق احتمالی کار میکند تا در زمان مناسب، گفتوگوها بر مبنای آن پیشنویسها پیش برود. وزیر خارجه ایران همچنین ابراز عقیده کرد که دستیابی به توافقی بهتر از برجام ۲۰۱۵ ممکن است و میتوان به چارچوبی جامعتر و کارآمدتر دست یافت.
پیشتر پایگاه خبری آکسیوس مدعی شده بود دور بعدی گفتوگوها روز جمعه برگزار میشود، اما بعداً به نقل از یک مقام آمریکایی اعلام کرد که مذاکرات برای پنجشنبه برنامهریزی شده است. به نوشته این رسانه، واشنگتن در صورت دریافت پیشنهاد ایران درباره برنامه هستهای طی ۴۸ ساعت، آمادگی دیدار در ژنو را دارد. آکسیوس همچنین گزارش داده بود احتمال گفتوگو درباره یک توافق موقت پیش از توافق نهایی وجود دارد، هرچند مقامهای رسمی دو کشور تاکنون موضعگیری صریحی در این باره نداشتهاند.
دور دوم مذاکرات ایران و آمریکا پیشتر در ژنو برگزار شده بود. به گفته مقامات ایرانی، در آن نشست بحثهای جدیتری نسبت به دور نخست مطرح شد و فضای گفتوگو سازندهتر بود. عراقچی پس از پایان آن دور اعلام کرد طرفین بر سر برخی اصول راهنما به تفاهم کلی رسیدهاند و مقرر شده است دو طرف روی متنهای پیشنهادی کار کرده و پس از تبادل آنها، زمان دور سوم را تعیین کنند.
همزمان یک مقام ایرانی در گفتوگو با شبکه الجزیره با تشریح چارچوب مذاکرات اعلام کرد محور اصلی گفتوگوها شامل تعهدات هستهای ایران، رفع تحریمها از سوی آمریکا و همکاریهای اقتصادی است. وی تأکید کرد موضوع خروج ذخایر اورانیوم با غنای بالا از ایران در مذاکرات مطرح نشده و همچنین ادعاهای مربوط به واگذاری منابع طبیعی یا میادین نفتی به آمریکا را رد کرد.
این مقام مسئول با اشاره به رویکرد واقعگرایانه تهران اظهار داشت انتظار دستیابی به موفقیت صددرصدی در مذاکرات منطقی نیست و باید با نگاهی واقعبینانه مسیر گفتوگوها را دنبال کرد. به گفته او، آغاز روند مذاکرات تصمیم ایران بوده و ادامه آن نیز با هماهنگی نهادهای ذیربط پیش میرود. وی همچنین تأکید کرد مسیر دیپلماسی از آمادگی دفاعی کشور جداست و نیروهای مسلح در سطح بالایی از آمادگی قرار دارند.
با اعلام رسمی زمان نشست جدید، نگاهها اکنون به ژنو دوخته شده است تا مشخص شود آیا این دور از مذاکرات میتواند زمینهساز پیشرفت ملموس یا حتی شکلگیری چارچوب یک توافق تازه میان تهران و واشنگتن باشد یا خیر.
